Φυσικές επιστήμες

1. Σκοπός της διδασκαλίας των Φυσικών Επιστηµών Ο σκοπός της διδασκαλίας των Φυσικών Επιστηµών δεν µπορεί παρά να εντάσσεται στους γενικότερους σκοπούς της εκπαίδευσης, δηλαδή στην ολοκλήρωση του ατόµου µε την ανάπτυξη κριτικού πνεύµατος και διάθεσης για ενεργοποίηση και δηµιουργία τόσο σε ατοµικό επίπεδο όσο και σε συνεργασία µε άλλα άτοµα ή οµάδες. Για τον προσδιορισµό του σκοπού διδασκαλίας κάθε αντικειµένου των Φυσικών Επιστηµών λήφθηκε υπόψη η ηλικία των µαθητών, που παίζει καθοριστικό ρόλο, αφού άλλες ανάγκες καλείται να εξυπηρετήσει η διδασκαλία των Φυσικών Επιστηµών στο µαθητή του ∆ηµοτικού και άλλες στο µαθητή του Γυµνασίου και του Λυκείου, και φυσικά τα συµπεράσµατα της σύγχρονης εκπαιδευτικής έρευνας. Λήφθηκε επίσης υπόψη η νοητική ανάπτυξη του µαθητή κάθε ηλικίας, το γνωστικό υπόβαθρο που διαθέτει, οι δεξιότητες αλλά και οι προσδοκίες του, το κοινωνικό περιβάλλον και οι αναγκαιότητες που υπάρχουν σ' αυτό. Επιπλέον, λήφθηκε υπόψη ο χρόνος και ο τεχνολογικός εξοπλισµός που έχει ο εκπαιδευτικός στη διάθεσή του για τη διδασκαλία του µαθήµατος. Με βάση τα παραπάνω η διδασκαλία των Φυσικών Επιστηµών στην Υποχρεωτική Εκπαίδευση πρέπει να συµβάλλει: Στην απόκτηση γνώσεων σχετικών µε θεωρίες, νόµους και αρχές που αφορούν τα επιµέρους γνωστικά αντικείµενα των Φυσικών Επιστηµών, ώστε ο µαθητής να είναι ικανός να "ερµηνεύει" τα φυσικά, χηµικά, βιολογικά και γεωλογικά – γεωγραφικά φαινόµενα, αλλά και καταστάσεις (π.χ. γεωγραφικές κατανοµές) ή διαδικασίες που αφορούν τους οργανισµούς και τις σχέσεις τους µε το περιβάλλον στο οποίο ζουν. Στην ανάπτυξη της προσωπικότητας του µαθητή, µε την προώθηση της ανεξάρτητης σκέψης, της αγάπης για εργασία, της ικανότητας για λογική αντιµετώπιση καταστάσεων και της δυνατότητας για επικοινωνία και συνεργασία µε άλλα άτοµα. Στην απόκτηση της ικανότητας να αναγνωρίζει την ενότητα και τη συνέχεια της επιστηµονικής γνώσης στις θετικές επιστήµες, όπως και της ικανότητας να αναγνωρίζει τη σχέση που υπάρχει µεταξύ τους. Στην εξοικείωση του µαθητή µε τον επιστηµονικό τρόπο σκέψης, την επιστηµονική µεθοδολογία (παρατήρηση, συγκέντρωση - αξιοποίηση πληροφοριών, διατύπωση υποθέσεων, πειραµατικό έλεγχό τους, ανάλυση και ερµηνεία δεδοµένων, εξαγωγή συµπερασµάτων, ικανότητα γενίκευσης και κατασκευής προτύπων) και µε τη χρήση της τεχνολογίας της πληροφορικής, ώστε και ως µελλοντικός επιστήµονας να είναι ικανός για έρευνα και τεχνολογικό σχεδιασµό. Στη δυνατότητα αξιολόγησης των επιστηµονικών και τεχνολογικών εφαρµογών, ώστε ο µαθητής, ως µελλοντικός πολίτης, να είναι ικανός να τοποθετείται κριτικά απέναντί τους και να αποφαίνεται για τις θετικές ή αρνητικές επιπτώσεις τους στην ατοµική και κοινωνική υγεία, τη διαχείριση των φυσικών πόρων και το περιβάλλον. Στην απόκτηση αισθητικών αξιών σε σχέση µε το περιβάλλον. Στη διαπίστωση της συµβολής των Φυσικών Επιστηµών στη βελτίωση της ποιότητας ζωής του ανθρώπου. Στη γνώση της οργάνωσης και των διαδικασιών του περιβάλλοντος (φυσικού και κοινωνικού) και στην απόκτηση της ικανότητας να συµµετέχει στις προσπάθειες για την επίλυση κοινωνικών προβληµάτων αξιοποιώντας τις γνώσεις και τις δεξιότητες που έχει αποκτήσει. Στην απόκτηση της ικανότητας να επικοινωνεί, να συνεργάζεται µε επιστηµονικούς και κοινωνικούς φορείς, να συλλέγει και να ανταλλάσσει πληροφορίες, να παρουσιάζει τις σκέψεις ή τα συµπεράσµατα από τις µελέτες του. Στην απόκτηση βασικών γνώσεων, εξειδικευµένων πληροφοριών, µεθόδων και τεχνικών που συµβάλλουν στην κατανόηση της δοµής του γεωγραφικού χώρου, στην κατανόηση και ερµηνεία των αλληλεξαρτήσεων και των αλληλεπιδράσεων γεωφυσικών και κοινωνικών παραγόντων, καθώς και στην αιτιολόγηση της ανάγκης αρµονικής συνύπαρξης ανθρώπου και περιβάλλοντος. Στο ∆ηµοτικό σχολείο τα θέµατα των Φυσικών Επιστηµών (Φυσική – Χηµεία – Βιολογία – Γεωλογία - Γεωγραφία) εντάσσονται στο µάθηµα της "Μελέτης του Περιβάλλοντος" για τις τέσσερις πρώτες τάξεις και στο "Ερευνώ το Φυσικό Κόσµο" για τις δύο τελευταίες, εκτός από τη Γεωγραφία η οποία αποτελεί ανεξάρτητο διδακτικό αντικείµενο στις τάξεις αυτές. Καθένα από τα µαθήµατα αυτά δηµιουργεί έναν ενιαίο τοµέα µάθησης όπου αναπτύσσονται βασικές έννοιες από τις Φυσικές Επιστήµες σε συνδυασµό - για το µάθηµα της "Μελέτης του Περιβάλλοντος" - µε έννοιες και από τις Κοινωνικές Επιστήµες. Αυτή η οριζόντια διασύνδεση των Φυσικών Επιστηµών µε τις Κοινωνικές βοηθά τους µαθητές να αποκτήσουν µια ολιστική εικόνα του κόσµου που τους περιβάλλει, ενώ ταυτόχρονα αποφεύγεται σε σηµαντικό βαθµό ο κατακερµατισµός της γνώσης.

Unless otherwise stated, the content of this page is licensed under Creative Commons Attribution-ShareAlike 3.0 License